Αποτελεσματική η ομάδα αντι-τράφικινγκ της ΕΛΑΣ στην Κρήτη

Πηγή: www.goodnet.gr

Αυτό επισημάνθηκε μεταξύ άλλων στο σεμινάριο ευαισθητοποίησης αστυνομικών για το σύνολο των πτυχών του προβλήματος των θυμάτων σωματεμπορίας που πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο.
Τα στοιχεία για το σύγχρονο δουλεμπόριο παγκοσμίως είναι αποκαρδιωτικά τόσο σ’ ό,τι αφορά τα εκατομμύρια των θυμάτων του όσο και και στα απίστευτα ποσά που αποφέρει στους δράστες του.

Η Ελλάδα λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του υψηλού βιωτικού επιπέδου της, αλλά και του ότι αποτελεί μέλος της ΕΕ, αποτελεί χώρα προορισμού, αλλά και διέλυεσης θυμάτων τράφικινγκ προερχομένων κυρίως από τη Ν.Α. και Α. Ευρώπη, αλλά και από την Αφρική και σε μικρότερο βαθμό από την Ασία.
Η χώρα μας αποτελεί πόλο έλξης πολλών αλλοδαπών, πράγμα που διευκολύνει τους δράστες στην εξαπάτηση των θυμάτων. Η εμπορία ανθρώπων πλήττει κατά κύριο λόγο τις γυναίκες και τα νέα κορίτσια, που διακινούνται με σκοπό την σεξουαλική εκμετάλλευση (αν και όχι αποκλειστικά). Πρόκειται για γυναίκες που έρχονται από φτωχές περιοχές ρημαγμένων χωρών, που παραπλανούνται με ψευδείς υποσχέσεις για μια καλύτερη ζωή στην Ελλάδα ή αλλού, και στη συνέχεια δέχονται απειλές και βία για να εργαστούν στη βιομηχανία του σεξ παραδίδοντας όλα τα χρήματα και έγγραφά τους στους διακινητές. Συχνά, «συναινούν» σε αυτό μέσα σ’ ένα καθεστώς έντονης βίας και φόβου. Η έλλειψη νόμιμων εγγράφων, η άγνοια της ελληνικής γλώσσας, η έλλειψη εναλλακτικών λύσεων, οι διαρκείς απειλές για την τύχη της οικογένειάς τους στις χώρες προέλευσής τους, είναι κάποιοι από τους λόγους που τις εγκλωβίζουν σε αυτή την κατάσταση. Είναι γυναίκες που σπάνια βρίσκουν τη δύναμη και την κατάλληλη υποστήριξη για να ξεφύγουν και να καταγγείλουν τους διακινητές τους, διακυβεύοντας με αυτό τον τρόπο την ασφάλεια τόσο την δική τους όσο και των οικογενειών τους.

Σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία (2003 - 2005) της Διεύθυνσης Δημόσιας Ασφάλειας επί υποθέσεων τράφικινγκ, τα θύματα:
Είναι άνδρες, γυναίκες και παιδιά που διακινούνται με σκοπό τη σεξουαλική - οικονομική και την εργασιακή εκμετάλλευση. Προέρχονται κυρίως από χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και των Βαλκανίων (Ρωσία, Ρουμανία, Ουκρανία, Μολδαβία, Βουλγαρία, Λευκορωσία, Αλβανία κ.α.). Τελευταία υπάρχει αύξηση του αριθμού των θυμάτων και από άλλες ηπείρους και κυρίως από τη Νιγηρία.
Το μορφωτικό τους επίπεδο είναι συνήθως αυτό της βασικής και μέσης εκπαίδευσης της χώρας τους.
Το οικονομικό - βιωτικό τους επίπεδο είναι χαμηλό και αποτελεί ένα από τους καθοριστικούς παράγοντες που διευκολύνει τη στρατολόγηση.
Η αύξηση του αριθμού των αλλοδαπών που εισέρχονται στην Ελλάδα οφείλεται σε οικονομικούς, κοινωνικούς και πολιτισμικούς παράγοντες των χωρών καταγωγής τους.
Οι δράστες, που εμπλέκονται στην παράνομη δραστηριότητα διακίνησης προσώπων, είναι κατά το μεγαλύτερο ποσοστό Ελληνες, δευτερευόντως αλλοδαποί υπήκοοι από Αλβανία, Ρωσία, Βουλγαρία, Ουκρανία, Ρουμανία και σε μικρότερο ποσοστό Γεωργιανοί, Τούρκοι, Πολωνοί, Καζακστανοί υπήκοοι.

Ο χώρος φύλαξης, ο τρόπος μεταφοράς των θυμάτων, η ανεύρεση πελατών είναι αρμοδιότητα των Ελλήνων δραστών και ο εντοπισμός τους σε κάποιες περιπτώσεις είναι δύσκολος, ιδιαίτερα όταν τα θύματα είναι γυναίκες. διότι οι έμποροι τις ανταλλάσσουν ή τις πωλούν, μετακινώντας αυτές από το ένα σημείο της Ελλάδας στο άλλο, για μικρά χρονικά διαστήματα.
Επίσης δεν είναι λίγες οι φορές που οι δράστες ισχυρίζονται και διαδίδουν ότι ασκούν επιρροή ή έχουν διασυνδέσεις με κρατικούς υπαλλήλους, τακτική την οποία εφαρμόζουν προκειμένου να αποθαρρύνουν τα θύματα και να επιτύχουν τους σκοπούς τους.
Επιπλέον από τα στοιχεία που τηρούνται, προκύπτει αύξηση της συμμετοχής γυναικών (κυρίως αλλοδαπών) εγκληματιών στις ομάδες διακίνησης. Σε πολλέςπεριπτώσεις, γυναίκες οι οποίες στο παρελθόν ήταν θύματα μετατρέπονται σε δράστες.

Από τα δεδομένα, από τις υπηρεσίες της ΕΛΑΣ, που παρουσιάστηκαν στο σεμινάριο, προκύπτει πως το 2007 για υποθέσεις σεξουαλικής εκμετάλλευσης, εργασιακής εκμετάλλευσης και παράνομες υιοθεσίες, κατηγορήθηκαν 121 δράστες, Ελληνες και αλλοδαποί, ενώ υπήρξαν 100 θύματα εκ των οποίων τα 35 ζήτησαν και τους παρασχέθηκε αρωγή και προστασία από την πολιτεία.
Από τα θύματα αυτά τα 18 προέρχονταν από τη Ρωσία, 43 από τη Ρουμανία, 3 από την Ουκρανία, 5 από τη Νιγηρία, 2 από τη Μολδαβία, 26 από τη Βουλγαρία και από ένα από την Αλβανία και τη Λιθουανία.

Πιο αναλυτικά κατά το έτος 2007, οι Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας επιλήφθηκαν σε 41 υποθέσεις εμπορίας ανθρώπων και σωματεμπορίας (29 σεξουαλικής εκμετάλλευσης, 11 εργασιακής εκμετάλλευσης και 1 παράνομη υιοθεσία), εκ των οποίων οι 17 διαπράχθηκαν από εγκληματικές οργανώσεις. Από τις έρευνες και τις προανακρίσεις των υποθέσεων αυτών κατηγορήθηκαν 121 δράστες, Ελληνες και αλλοδαποί, ενώ υπήρξαν 100 παθόντες - θύματα (άνδρες, γυναίκες και ανήλικοι) οικονομικής και σεξουαλικής εκμετάλλευσης, από τα οποία 35 ζήτησαν και τους παρασχέθηκε αρωγή και προστασία από την πολιτεία. Από το σύνολο αυτό, 17 χαρακτηρίστηκαν με πράξη του αρμόδιου Εισαγγελέα και έτυχαν των ευεργετικών διατάξεων του Ν. 3064/02.

Κατά το έτος 2006, οι Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας επιλήφθηκαν σε 70 υποθέσεις εμπορίας ανθρώπων και σωματεμπορίας (66 σεξουαλικής εκμετάλλευσης και 4 εργασιακής εκμετάλλευσης), εκ των οποίων οι 20 διαπράχθηκαν από εγκληματικής οργανώσεις. Από τις έρευνες και τις προανακρίσεις των υποθέσεων αυτών κατηγορήθηκαν 206 δράστες Ελληνες και αλλοδαποί, ενώ υπήρξαν 83 παθόντες - θύματα άνδρες, γυναίκες και ανήλικοι) οικονομικής και σεξουαλικής εκμετάλλευσης, από τα οποία 39 ζήτησαν και τους παρασχέθηκε αρωγή και προστασία από την πολιτεία. Από το σύνολο αυτό, 34 χαρακτηρίστηκαν με πράξη του αρμόδιου εισαγγελέα και έτυχαν των ευεργατικών διατάξεων του Ν. 3064/02.
Σύμφωνα με όσα τονίστηκαν στο χθεσινό σεμινάριο, η αντιμετώπιση της εμπορίας ανθρώπων αποδεικνύεται ολοένα και πιο δυσχερής, καθώς τέμνει πεδία περισσοτέρων του ενός επιστημονικών κλάδων. Η δια-υπηρεσιακή προσέγγιση αναγνωρίζεται σαν «βέλτιστη πρακτική» που επιτρέπει την παροχή της αναγκαίας ελάχιστης υποστήριξης στα θύματα για την ανάρρωσή τους, και συγχρόνως αύξηση τις πιθανότητας για επιτυχία στη διερεύνηση των υποθέσεων και στη δίωξη των εγκλημάτων.

Η ίδια η φύση του εγκλήματος καθιστά τη συνεργασία με έναν αριθμό υπηρεσιών και οργανώσεν, κρατικών και μη, σημαντική για την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση του εγκλήματος. Απαιτούνται συνδυασμένες δράσεις υπό το πρίσμα προσεγγίσεων (νομοθετικών, μεταναστευτικών κλπ.), η επάρκεια και αποτελεσματικότητα των διωκτικών μηχανισμών εγχώριων και διεθνών, η λειτουργία της απονομής της δικαιοσύνης, η μη ανοχή του κοινωνικού ιστού απέναντι στις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και η συνέργια σε όλα τα στάδια της αλυσίδας της εκμετάλλευσης.

Ο ρόλος των δυνάμεων της αστυνομίας είναι πολύ σημαντικός σε αυτή την κατεύθυνση, καθώς επίσης και σύνθετος. Απαιτεί όχι μόνο την έρευνα και ανεύρεση αποδείξεων, αλλά επίσης τη διαφύλαξη της ασφάλειας για την προστασία των θυμάτων μετά την αναγνώρισή τους ως θύματα, δηλαδή κατά την περίοδο περίσκεψης κατά τη διάρκεια της δίκης και ήπριν και μετά τον επαναπατρισμό τους.
Τα διάφορα μέτρα προστασίας και υποστήριξης πρέπει να βασίζονται στις ατομικές ανάγκες των θυμάτων και να είναι σύμφωνα με καθορισμένα ποιοτικά κριτήρια. Η διαχείριση ενός τέτοιου συστήματος αντιμετώπισης ατομικών υποθέσεων στο εσωτερικό της χώρας και σε διασυνοριακό επίπεδο, έχει μεγάλο κόστος και δυσκολίες, καθώς απαιτεί συγκεκριμένες παρεμβάσεις από διαφορετικούς ειδικούς, υπηρεσίες και ινστιτούτα. Οι διωκτικές αρχές δεν έχουν συνήθως το χρόνο, τα μέσα και την αρμοδιότητα για να ασχοληθούν με όλα τα στάδια των υποθέσεων τράφικινγκ και τις ανάγκες των θυμάτων. Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους απαιτείται μία δια-υπηρεσιακή προσέγγιση για την αντιμετώπιση υποθέσεων τράφικινγκ. Τα μέσα για την υποστήριξη θυμάτων, διαχέονται μεταξύ άλλων οργανώσεων, κυβερνήσεων και μη-κυβερνητικών.

Οι περισσότερες δράσεις που αφορούν στη δίωξη της εμπορίας ανθρώπων πραγματοποιούνται από τα υπουργεία Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης.
Τον Απρίλιο του 2001 συστάθηκε η Ομάδα Καταπολέμησης της Εμπορίας Ανθρώπων (ΟΚΕΑ) της οποίας προδρεύει ο αρχηγός της Ελληνικής Αστυνομίας και μετέχουν ως μέλη Αξιωματικοί της Αστυνομίας, εκπρόσωποι υπουργείων, εξειδικευμένοι επιστήμονες κλπ.
Πανελλαδικά λειτουργούν 14 ομάδες αντι-τράφικινγκ υπό το συντονισμό του Κεντρικού Επιτελείου που εδρεύει στην Αθήνα, στη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής, Διεύθυνση Δημόσιας Ασφάλειας, με έργο τους να χειρίζονται ειδικά θέματα της εμπορίας ανθρώπων και να καθοδηγεί τις περιφερειακές επιχειρησιακές υπηρεσίες.

Στις Δ/σεις Ασφάλειας Αττικής και Θεσσαλονίκης στα λειτουργούν τα εξειδικευμένα τμήματα ηθών, οι ομάδες αντι-τράφικινγκ λειτουργούν από τον Ιανουάριο του 2003, με κατάλληλη στελέχωση σε προσωπικό και υλικοτεχνικό εξοπλισμό. Μετά την αξιολόγηση της δράσης των ομάδων αυτών, αποφασίστηκε από τον Ιανουάριο του 2006 η συγκρότηση και λειτουργία όμοιων ομάδων σε 12 Αστυνομικές Διευθύνσεις της χώρας, μεταξύ αυτών και στην Αστυνομική Διεύθυνση Ηρακλείου.

Η Κρήτη

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Νομού Ηρακλείου, Αντώνη Ζαχαριουδάκη, το σύγχρονο δουλεμπόριο έχει προεκτάσεις και στην Κρήτη.
Η προσέγγιση των θυμάτων του τράφικινγκ ωστόσο όπως λέει δεν είναι εύκολη για τους αστυνομικούς που θα πρέπει σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα να κερδίσουν την εμπιστοσύνη αυτών των ανθρώπων, ώστε να τους ανοιχτούν, να τους μιλήσουν κι εκείνοι και να στοιχειοθετήσουν στη συνέχεια κατηγορίες.
Παρ’ όλα αυτά η ομάδα αντι-τράφκιινγκ που έχει συγκροτηθεί και λειτουργεί στο Ηράκλειο και καλύπτει όλη την Κρήτη, έχει να παρουσιάσει πολύ καλά αποτελέσματα, όντας τρίτη σε αριθμό υποθέσεων εξυχνίσης τράφικινγκ πανελλαδικά.

Αρχείο